FIREDEFEND | Заеднички чекори за успешна реализација

На 22 септември 2026 година продолжија активностите во рамки на проектот FIREDEFEND – „Fire Detection and Enhanced Fire Emergency Network for Waste Disposal“, со одржување на вториот работен состанок на проектните партнери, во организација на Центарот за развој на Југоисточниот плански регион (ЦРЈИПР) посветен на размена на знаења, искуства и добри практики, вториот ден беше насочен кон конкретната имплементација на проектот, координацијата меѓу партнерите и дефинирањето на следните заеднички чекори.

Посебен акцент беше ставен на пилот активностите и воспоставувањето современ систем со термални камери за рана детекција и мониторинг на пожари. Во рамки на прекуграничниот систем, од грчка страна е предвидено поставување на термални камери на локации во Јаница, Килкис и Едеса, додека во Југоисточниот плански регион системот ќе биде воспоставен на територијата на Општина Босилово. На овој начин, FIREDEFEND ќе придонесе кон подобро следење на ризичните подрачја, навремено откривање на потенцијални пожари и побрза реакција на надлежните служби од двете страни на границата.

Од планирање и размена на знаење – кон конкретни активности и решенија на терен. Токму преку заедничката работа на партнерите од Македонија и Грција, FIREDEFEND го претвора прекуграничното партнерство во практични активности за подобра превенција од пожари, управување со ризиците и заштита на животната средина. 🔥🌿🇬🇷🇲🇰

🇪🇺 Проектот FIREDEFEND е кофинансиран од Европската Унија преку Interreg VI-A IPA Програмата за прекугранична соработка Грција – Северна Македонија 2021–2027.

FIREDEFEND | Заеднички решенија за превенција од пожари и управување со отпад

На 21 септември 2026 година, Центарот за развој на Југоисточниот плански регион (ЦРЈИПР) беше домаќин на настан во рамки на проектот FIREDEFEND – „Fire Detection and Enhanced Fire Emergency Network for Waste Disposal“, посветен на размена на знаења, искуства и добри практики меѓу институциите, проектните партнери, експертите и релевантните чинители од Македонија и Грција.

Настанот создаде простор за заедничка дискусија за предизвиците поврзани со неуправуваните депонии, ризиците од пожари, превентивните мерки и можностите за примена на современи пристапи и решенија, како и за понатамошно зајакнување на прекуграничната соработка.

Во рамки на официјалната сесија, свое обраќање имаа г. Петар Јанков – градоначалник на Општина Струмица, г. Ристо Манчев – градоначалник на Општина Босилово, г. Јован Коцев – в.д. директор на Центарот за развој на ЈИПР и г. Георгиос Тахметзидис – генерален секретар на Регионалната асоцијација на агенции за управување со цврст отпад на Централна Македонија – FODSA KM ΦΟΔΣΑ Κεντρικής Μακεδονίας, Грција. Настанот го модерираше Марија Тасева од ЦРЈИПР.

Во продолжение, г. Јоанис Кумантос, проектен менаџер на FIREDEFEND, ги претстави целите, стратешката рамка, партнерството, клучните активности и очекуваните резултати од проектот, со посебен осврт на неговиот придонес кон подобрување на превенцијата од пожари и управувањето со ризиците поврзани со отпадот.

Претставничките на водечкиот партнер FODSA KM, Анти Икономоу и Аргиро Вумвураки, ја претставија работата и експертизата на институцијата во областа на интегрираното управување со отпад, како и искуствата и практиките од Централна Македонија кои можат да придонесат кон заедничките активности во рамки на FIREDEFEND. Никола Стаменов го претстави Центарот за развој на Југоисточниот плански регион, неговата улога во поттикнувањето на рамномерниот регионален развој, прекуграничната соработка и реализацијата на иницијативи насочени кон поголема отпорност и одржливост на регионот.

Значаен дел од настанот беше посветен на презентацијата „Мапирање и анализа на ризикот од неуправувани депонии во Југоисточниот плански регион“, презентирана од г. Александар Манчевски, сениор технички експерт преку која беа презентирани конкретни наоди, ризици и препораки како основа за планирање на идните активности и интервенции. Оваа анализа претставува важна стручна основа за следната фаза на FIREDEFEND – воспоставување современ систем со термална камера за рана детекција и мониторинг на пожари, со цел навремено препознавање на ризиците и побрза реакција на терен.

🤝 Преку ваквите активности, **FIREDEFEND ги поврзува институциите и експертите од Македонија и Грција, овозможувајќи размена на добри практики, знаења и искуства и развивање заеднички пристапи за поефикасна превенција од пожари, управување со отпад и заштита на животната средина.

Проектот FIREDEFEND е кофинансиран од Европската Унија преку Interreg VI-A IPA Програмата за прекугранична соработка Грција – Северна Македонија 2021–2027.

 

 

Електромобилноста во фокусот на втората G4G работилница во Солун

На 17 септември во Солун, се одржа втората работилница во рамки на проектот „Зелено за добро“ (G4G), на тема „Забрзување на примената на електромобилноста: стратегии, бизнис модели и локално вклучување“, како дел од CIVITAS Forum 2026.

Работилницата беше организирана од проектниот партнер CERTH и ги обедини проектните партнери, експерти и релевантни засегнати страни кои разменија  искуства и дискутираа за начините на кои стратегиите, инфраструктурата, финансирањето, регулативата и локалното вклучување можат да придонесат за поширока примена на електромобилноста.

Д-р Василис Капатос, директор на HIT/CERTH, го претстави растечкиот сектор на електромобилност во Грција, истакнувајќи ги 6.282-те регистрации на целосно електрични возила (BEV) во периодот јануари–јули 2026 година – што претставува пораст од 28,8 % на годишно ниво – како и повеќе од 8.700 јавни станици за полнење. Во презентацијата беше нагласена потребата од подобра покриеност, полнење со поголема моќност и „паметно“ полнење, поддржани од големиот потенцијал на Грција во областа на обновливите извори на енергија.

Проф. д-р Страхиња Трпевски ја презентираше актуелната состојба со електромобилноста во Северна Македонија и го истакна брзиот раст на бројот на електрични патнички возила – од 561 во 2023 година на 2.047 во 2025 година – што е околу 0,3% од вкупниот број на патнички автомобили. Беше претставено и проширувањето на јавната мрежа за полнење, како и потребата од посигурна меѓуградска инфраструктура, повеќе можности за полнење дома и на работното место и посилно поврзување на електромобилноста со обновливите извори на енергија.

Искуството на Градот Јанина покажа како локалната стратегија може да се преточи во конкретни активности, меѓу кои се плановите за проширување на мрежата за полнење електрични возила од 30 на 100 станици до 2038 година, електрификација на јавниот возен парк и воведување зони со ниски или нулти емисии. Искуството од пилот-системот за електрични велосипеди дополнително ја нагласи важноста од навремено воспоставување регулаторна рамка, рано вклучување на засегнатите страни и планирање на работењето и одржувањето пред воведување нови решенија за мобилност.

Романските експерти ја надополнија дискусијата со поширока перспектива од аспект на јавните политики, со порака дека електромобилноста треба да се разгледува како дел од интегриран систем за одржлива мобилност, а не само како премин кон електрични возила. Беше нагласена потребата транспортните политики да се поврзат со инфраструктурата за полнење, електроенергетската мрежа, обновливите извори, одржливите бизнис модели, податоците, управувањето и потребите на корисниците.

Заедничката порака од работилницата беше дека самата инфраструктура не е доволна. За G4G, размената обезбеди практични насоки за следните чекори во развојот и одржливото користење на инфраструктурата за полнење електрични возила во прекуграничното подрачје, со поголема локална соработка и поврзување на електромобилноста со пошироките цели на зелената и енергетската транзиција.

Проектот „Зелено за добро“ – G4G се имплементира во рамки на Интеррег VI-A ИПА Програмата Грција – Северна Македонија 2021-2027 и е кофинансиран од Европската Унија и Националните фондови на земјите учеснички.